Nike Air Max - De meest populaire sneakers van Nike
Er zijn duo's die alleen samen werken: basketbal zonder Jordan? Compton zonder N.W.A.? Scorsese zonder De Niro? Alles is op de een of andere manier ondenkbaar. Dat is precies hoe het zit met Nike en de Air Max. Wat in de afgelopen drie decennia de wereld van sneakers heeft gerevolutioneerd, is niet zomaar een sneaker die alles op zijn kop zette met een simpel idee. De Air Max is meer dan dat: het is een stijlicoon, een pionier, een uiting van een jeugd- en subcultuur en bovenal kent iedereen hem. Zelfs als je verder weinig interesse hebt in streetwear, sneakers en het voormalige nicheonderwerp sneakers, weet je wat de Nike Air Max is. Dat succes was bij de geboorte in 1987 echter nog lang niet voorzien. Toen Nike de Air Max 1 lanceerde, was de tijdgeest en de trend in de sneakerwereld eigenlijk heel anders. Het draaide erom de technologie die een sneaker kenmerkte, de demping en daarmee de binnenkant van de tussenzool, zoveel mogelijk te verbergen en onzichtbaar te maken. Dit bracht bovendien veel voordelen met zich mee voor de productie.
In die zin markeert de geboorte van de Nike Air Max ook een bepaald keerpunt. Het hart van elke Air Max is natuurlijk de Air-technologie, een met gas gevuld kussen van kunststof dat al in de jaren '70 werd uitgevonden en gepatenteerd door de inmiddels overleden NASA-ingenieur Frank Rudy. Nike maakte er later de "Air"-zool van. De rest is inmiddels sneakergeschiedenis. Slechts enkelen weten dat veel Nike-modellen al vóór 1987 precies zo'n Air-demping hadden. Maar pas het idee om juist deze met gas gevulde demping zichtbaar te maken, veroorzaakte de genoemde revolutie. Sindsdien waren er al bijna 10 jaar verstreken sinds de uitvinding van Rudy – naar huidige maatstaven in de sneakerbusiness een eeuwigheid.
Toen de Nike Air Max 1 op 26 maart 1987 eindelijk op de markt kwam in de OG-kleuren wit en rood, moest er voor Nike een nieuw tijdperk aanbreken. Het maakt daarbij niet uit of je je in New York, Londen, Tokio, Berlijn of Bielefeld bevindt. Terwijl het silhouet aanvankelijk werd ontdekt en gedragen door sporters, hiphoppers en andere subculturen, is het vandaag de dag onderdeel van de popcultuur en – wat misschien niet iedereen mooi vindt – de modieuze mainstream. Ook presidenten dragen Air Max. Er zijn Nike Air Max voor kinderen en zelfs voor baby's. Ook veel gelimiteerde releases en collabs hebben de afgelopen jaren en decennia bijgedragen aan de cult rond de Air Max. Modellen zoals de Nike Air Max 90 "Homegrown" en onlangs de Nike Air Max 97 Undefeated werden begeerde verzamelobjecten en voor velen hun persoonlijke "Holy Grails".
De designers: Tinker Hatfield, Christian Tresser en co.
Tinker Hatfield wordt beschouwd als de "vader" van de Nike Air Max; hij is tot op de dag van vandaag de ongetwijfeld meest invloedrijke Nike-designer die de geschiedenis van de Swoosh wezenlijk heeft bepaald. Ook andere baanbrekende ontwerpen en modellen zoals de Air Jordan III en de Nike Mag zijn aan hem te danken. Voor de Air Max 1 liet Hatfield, die ook als architect werkte, zich inspireren door zijn talrijke bezoeken aan het Centre Pompidou in Parijs. Het wereldberoemde gebouw, waarbij de liften en trappen onder andere langs de buitenkant van de gevel lopen, leverde het basisidee voor het Visible Air-concept. Ook qua kleur zijn de Parijse invloeden bij de OG-colorways onmiskenbaar. Ter gelegenheid van Air Max Day in 2015 presenteerde Hatfield met de Nike Air Max Zero zijn allereerste Air Max-ontwerp, dat destijds echter niet werd uitgevoerd. Tot "The One before the One" op de markt kwam, verstreken er maar liefst 28 jaar.
Hoewel Hatfield de vader van de Air Max is, hebben ook andere designers en creatievelingen de geschiedenis van dit sneakericoon mede bepaald. Een van hen is Sergio Lozano, die met de Air Max 95 een nieuwe richting in het Air Max-design inzette. Vanaf dat moment waren de ontwerpen duidelijk opvallender en technischer. Het idee om het kleurverloop om te draaien en de tussenzool zwart te kleuren, was een vrij pragmatische keuze. Lozano wilde een sneaker ontwerpen die niet te snel vies lijkt bij het lopen buiten geasfalteerde wegen. Ook het typische neongeel van de Air Max 95 OG was destijds nog omstreden. Vandaag de dag behoort het, samen met het Infrared van de Air Max 90, tot de bekendste herkenningspunten van de Air Max-familie. Ook de OG-colorways van de Air Max 97 zijn iconisch voor de Air Max. De "Silver Bullet" en "Golden Bullet" beleefden de laatste tijd een ware renaissance. Air Max 97-designer Christian Tresser wilde een schoen ontwerpen waarbij de demping duidelijk op de voorgrond staat. Zijn progressieve look doet denken aan Japanse hogesnelheidstreinen, wat hem zijn legendarische bijnamen opleverde. De cirkelvormige golfvorm van het mesh-bovenwerk, die vooral vanuit het bovenaanzicht duidelijk wordt voor de drager, heeft Tresser uit de natuur overgenomen. Toen hij zag hoe water in een vijver druppelde en de rimpelingen zich over het wateroppervlak verspreidden, kreeg hij het idee voor de Air Max 97.
De evolutie van de zichtbare Air-zolen
Sinds de eerste Nike Air Max is het design van de sneaker telkens weer veranderd en verder ontwikkeld. Een groot deel van dit proces werd bepaald door de veranderingen aan de Air-zool. Het nog vrij kleine zichtbare luchtkussen van de Air Max 1 werd drie jaar later met de Air Max 90 voor het eerst uitgebreid met meer Air. Het doel was vooral om het comfort van de demping te verbeteren. Daarnaast neemt de ook door Tinker Hatfield ontworpen Air Max 180 een belangrijke plaats in de geschiedenis van de Air Max in. Dit was de eerste Nike Air Max met een Air Unit die de buitenzool doorbrak en daardoor in direct contact kwam met de betreffende ondergrond. Bij de Air Max 93 was er een vergroot luchtkussen dat rondom de hiel volledig werd blootgelegd. De Air Max 95 overtrof deze standaard zelfs met voor het eerst zichtbare Air Units in het voorvoetgedeelte, die vooral in de neongele OG-colorway als eyecatcher fungeerden.
Twee jaar later was het de Air Max 97 die het concept van een "full-length air unit", oftewel een doorlopend luchtkussen, introduceerde in de Air Max-familie. Ook dat was destijds een kleine revolutie. Een volgende volgde al 1 jaar later met de Nike Air Max Plus (ook bekend als TN1). Als je naar de buitenzool kijkt, vallen de kleine ronde elementen in het achterste deel van de zool direct op. Deze zogenaamde "Hemispheres" zorgden voor extra stabiliteit tijdens het lopen en een betere demping. Tegelijkertijd kon hiermee de druk in de Air Unit en daarmee de hardheid van de zool worden verminderd. De Air Max 360 was uiteindelijk in 2006 met zijn 360-graden Air-bubble een verdere mijlpaal. Het concept van het doorlopende luchtkussen werd bijvoorbeeld voor de "One Time Only"-pack ook gecombineerd met andere Air Max-silhouetten zoals de Air Max 97. Pas in 2017 slaagde Nike er met de Vapormax in om de volledige tussenzool te verwijderen en zo de Air Unit direct met het bovenwerk te verbinden. Het resultaat was een totaal nieuw loopgevoel. In 2018 kwam toen de Nike Air Max 270 met de tot dan toe grootste Air-unit die Nike ooit had geproduceerd. Precies 1 jaar later bracht Nike een nog grotere Air-zool op de markt. Tijdens de Air Max Month (maart) kwam de Nike Air Max 720 in de winkels onder het motto: "Go Bigger". Het luchtkussen van de schoen bestaat voor tot wel 70% uit gerecycled plastic - Nike loopt daarmee ook voorop als het gaat om duurzaamheid.
De passende Nike Air Max voor elke gelegenheid
De tijd dat een Nike Air Max vooral als sport- of sceneschoen werd gezien, is al lang voorbij. Tegenwoordig zijn de sneakers met de legendarische Air Bubble voor bijna elke gelegenheid een eyecatcher. Van de klassieker Air Max 1 tot de nieuwe Air Vapormax heb je dankzij de verschillende Air Max-stijlen de luxe van de keuze. Voor een meer sportieve gelegenheid zijn vooral modellen zoals de Air Max 90 en de Air Max 180 geschikt met hun vrij felle en deels opvallende colorways. Ook de Air Max 95 is een klassieker waarmee je als man of vrouw gegarandeerd opvalt.
Wie het liever casual en subtieler houdt, is met een allrounder zoals de Air Max Tavas aan de veilige kant. De verschillende stijlen variëren hier van synthetisch tot mesh en suède. Vooral dat laatste benadrukt het lifestyle-aspect van het model en laat zich even goed combineren met denim als met een chino. Het wordt nog een stuk relaxter als je een sweatshirt of een joggingbroek draagt bij een Air Max 97 of 98. Beide modellen worden inmiddels ook in modieuze kringen gevierd, waar ze met heel verschillende outfits worden gecombineerd. Een Air Max 97 Silver Bullet bij een elegante jurk? Al lang absoluut toegestaan en bovendien een gegarandeerde eyecatcher!
Alle Nike Air Max met een Flyknit-bovenwerk bieden een bijzonder comfortabel draaggevoel. Door het ademende bovenwerk zijn ze duidelijk luchtiger en vooral in de zomer een goed alternatief voor sandalen of slippers. In gedempte kleuren, bijvoorbeeld bij de futuristische Air Vapormax, is de sportieve look van de Flyknit ook een optie voor formele gelegenheden en feestelijkheden. Echte Air Max-nostalgici zullen echter waarschijnlijk zeggen dat klassiekers zoals de Air Max 1 OG, de Air Max 180 Ultramarine of de Air Max 98 Gundam altijd de juiste keuze zijn.